اعدام و شکنجه در زمین‌های فوتبال: «طالبان به طبیعت خود بازگشته است»

در شانزدهم مارس سال ۲۰۲۳ در کابل پایتخت افغانستان طالبان دو مرد را مجبور به پوشیدن برقع کرد و به نمایش گذاشت تا آنها را «تحقیر» کند. این آخرین نمونه از «تنبیه‌‌های در ملاء عام» است که طالبان ترتیب می‌دهد و احتمالا یکی از «کم خشونت‌ترین آنها». از زمانی که طالبان از تابستان سال ۲۰۲۱ کنترل افغانستان را به دست گرفته است، اعدام و شلاق زدن زنان و مردان در ملاء عام به خصوص در استادیوم‌های فوتبال دوباره در این کشور به راه افتاده است.

راست: پوشانیدن لباس زنانه به متهمین در کابل دست چپ شلاق زدن به متهمین در زمین فوتبال در قندهار
راست: پوشانیدن لباس زنانه به متهمین در کابل دست چپ شلاق زدن به متهمین در زمین فوتبال در قندهار © Observers
تبلیغ بازرگانی

برقع به سر دو مرد کشیده‌اند و آنها را در ارتفاعی قرار داده‌اند تا عابرین به خوبی آنها را ببینند. این دو مرد به دزدی محکوم شده است و این روشی است که دادگاه طالبان آنها را به عنوان مجازات «تحقیر» کرده است: لباس زنانه پوشیدن. در کشوری که براساس رده بندی بنیاد زنان و صلح دانشگاه جورج‌تاون بدترین کشور دنیا برای زنان است.

پیش از در چندین مورد جمهوری اسلامی دست به اقدامی مشابه زده است و با پوشاندن لباس زنانه متهمین را در خیابان گردانده است.

«با این کار می‌خواهند بگویند این مردها ضعیف و بی‌اراده هستند»

 

هدا خموش کنشگر حقوق زنان است که در پی فعالیت‌هایش پس از سقوط افغانستان در سال ۲۰۲۱ مجبور به ترک این کشور شد:

 

«در نگاه طالبان زن نماد ضعف و ناتوانی است. در نگاه آنها زن‌ها فقط به درد فرزندآوری و پخت و پز برای شوهرشان می‌خورند. اینکه لباس زنانه پوشاندن بر مردان برای آنها تحقیری وصف‌نشدنی باشد طبیعی است. اینها مثلا این اقدام خود می‌خواهند بگویند که این مردها ضعیف و بی‌اراده هستند، آنقدر که لایق مرد بودن نیستند! این در حالی است که زنان افغانستان قوی‌تر از همیشه در حال مبارزه با طالبان هستند.

مسخره است که خود این طالب‌ها پیش از اشغال افغانستان بمب‌گزاران انتحاری خود را با برقع زنانه به میان جمع می‌فرستادند تا خود را منفجر کنند یا با همین برقع زنانه از دست مامورین و ارتش فرار می‌کردند.

تا جایی که من به یاد دارم این اولین بار است که این شکل از «مجازات» برای مجرمین توسط طالبان از سال ۲۰۲۱ تاکنون به اجرا درآمده است. اما مجازات‌ها و شکنجه‌های بدتری مردم، به خصوص زنان در افغانستان متحمل می‌شوند. زنان اجازه بیرون رفتن بدون محارم خود را ندارند. اجازه درست خواندن ندارند در مواردی زنانی که پیشتر طلاق گرفته‌اند به ازدواج اجباری شوهران سابقشان وامی‌دارند. علاوه بر اینها اعدام‌ها و شلاق‌ زدن‌ زنان در خیابان و ورزشگاه‌ها هم وجود دارد. صحنه‌هایی که یادآور سال‌های سیاه دهه نود میلادی است.»

 

شاید در میان تصاویر دهشتناکی که در سال‌های دهه نود میلادی از افغانستان منتشر می‌شد، تصاویر سنگسار، اعدام و شکنجه مردان و زنان این کشور در استادیوم‌های فوتبال بیش از همه در خاطره جمعی باقی مانده است.

زمانی که در سال ۲۰۰۱ امریکا کنترل افغانستان را به دست آورد این «مجازات‌ها» متوقف شدند… برای مدتی.

چند سال بعد طالبان که هر روز بخش‌های بیشتری را به رغم حمایت آمریکا از دولت مرکزی در کابل به دست می‌آورد، سنگسار، شلاق و اعدام در ملاء عام در مناطق تحت کنترل طالبان دوباره آغاز شد.

 

 

سال‌ها بعد و در پی مذاکرات آمریکا و طالبان، این گروه در تابستان سال ۲۰۲۱ کنترل افغانستان را دوباره به دست آورد، عادات قدیمی این گروه نیز کم کم بازگشتند.

به گزارش سازمان «افغان ویتنس» که پرونده‌های نقض حقوق بشر در افغانستان را مستند می‌کند از اکتبر سال ۲۰۲۲ تا مارس ۲۰۲۳ تاکنون دستکم ۳۶ مورد از مجازات‌های علنی به ثبت رسیده است. آنها موارد مختلفی از جمله شلاق و اعدام را به ثبت رسانده‌اند و تعداد قربانیان نیز بیش از ۲۰۰ نفر برآورد شده است.

 

رهبر طالبان خواستار اعمال حد و جزا شده است

 

مختار وفایی روزنامه‌نگار و کارشناس مسایل طالبان است، او درباره بازگشت طالبان به سال‌های نود میلادی می‌گوید :

«در تابستان ۲۰۲۱ که طالبان کنترل افغانستان را به دست گرفت، در ابتدا برخی اعمال وحشیانه از این دست مانند اعدام و شکنجه در ملاء عام برگزار شد اما به سرعت مقامات بالادستی طالبان خواستار توقف آنها شدند. این به آن معنا نیست که این جنایت‌ها انجام نشدند بلکه فقط در ملاء عام صورت نگرفتند وگرنه در پشت دیوار زندان‌ها و دور از دید مردم، شکنجه و شلاق و اعدام ادامه یافت و تلاش شد که خبری از آن به بیرون سرایت نکند.

در خلال سال‌ها مذاکره بین طالبان و امریکا، مذاکره کنندگان طالبان به طرف مقابل تعهد داده بودند که از پیمان‌نامه‌های حقوق بشری که دولت افغانستان به آنها پیوسته تخطی نکنند، به عنوان مثال اجازه تحصیل و کار به زنان بدهند.

اما پس از یک سال و زمانی که دیدند جامعه جهانی حاضر نیست آنها را به عنوان حاکمان رسمی افغانستان به رسمیت بشناسند، آنها به طبیعت واقعی خود بازگشتند.

باید به این نکته اشاره کرده که همه رهبران طالبان تندروهای مذهبی هستند اما گروهی از آنها که سال‌ها در دوحه زندگی کرده‌اند و با امریکایی‌ها سر و کار داشته‌اند خواهان این بودند که این قبیل مجازات‌ها محدود شوند یا به نوعی اجرا شوند که جامعه جهانی خبردار نشود و کشورها و سازمان ملل دولت آنها را به رسمیت بشناسند. اما وقتی این اتفاق نیفتاد تندروها که قدرتمند‌تر نیز هستند و ملا هبت‌الله رهبر طالبان نیز بخشی از آنها است دیگر صبر نکردند.

در ۱۴ نوامبر سال ۲۰۲۲ ملا هبت الله اعلام کرد که تمامی قوانین الهی از جمله حد و جزا در ملاء عام باید توسط قضات طالبان به اجرا دربیایند. از آن تاریخ تاکنون تعداد این شکنجه‌ها اعدام‌ها افزایش یافت.

در هفتم دسامبر ۲۰۲۲ مراسمی اعدامی در ملاء عام در فراه با حضور مقامات بلندپایه طالبان در یک ورزشگاه برگزار شد.

قربانیان از مخالفان سیاسی تا اعضای داعش تا متهمین به دزدی و مواد مخدر و روابط نامشروع هستند.»

 

سازمان عفو‌ بین‌الملل در مارس ۲۰۲۳ طی بیانیه‌ای خواستار بررسی نقض حقوق بشر توسط طالبان از سوی سازمان ملل شد.

سازمان عفوبین‌الملل از شورای حقوق بشر سازمان ملل خواست که به معافیت طالبان از مجازات پایان دهد و فورا کارشیوه تحقیقی مستقلی را برای بررسی و مستند کردن موارد نقض حقوق بشر و جنایت‌هایی که در افغانستان زیر حاکمیت طالبان انجام می‌شود، ایجاد کند.

اخبار جهان را با بارگیری اَپ ار.اف.ای دنبال کنید